Şekil 1. deki devrede diyodun uçlarına alternatif gerilim uygulanmıştır. R_L direnci yük direnci olarak kullanılmıştır. Uygulanan sinüsoidal gerilimin pozitif alternansında diyodun anod ucu pozitif, katod ucu negatif gerilimde olacağı için diyod düz besleme durumundadır ve üzerinden akım geçmesine izin verir. Bu yarım periyod süresince devam eder. Giriş geriliminin negatif alternansı başladığında diyodun polaritesi değişir ve anod negatif, katod pozitif gerilime bağlı olur. Başka sözlerle diyod ters beslenmiş durumdadır ve üzerinden akım geçirmez. Dolayısıyla alternatif gerilimin bir periyodu boyunca diyod pozitif alternansda akım geçirir, negatif alternansta akım geçirmez. Buna göre uygulanan sinüsoidal gerilimin negatif bileşenleri daima geçirilmeyecek yalnızca pozitif bileşenleri geçirilecektir. Bu ise tek yönlü, sadece pozitif değerleri olan elektrik akımı demektir. Ancak bu gerilimin (akımın) tek yönlü olmakla beraber değerinin sıfır-maksimum- sıfır arasında değiştiğine dikkat edilmelidir.

            Bu şekilde alternatif gerilimi negatif alternansları ortadan kaldırarak tek yönlü gerilim haline getiren düzeneklere Doğrultucu (rectifier)   adı verilmiştir. Şekil 1. .a. daki sistem yalnızca pozitif alternanslardaki gerilimleri geçirip negatifleri kullanmadığından bunlara yarım dalga doğrultucuları (half wave rectifier)  adı verilmiştir.

Şekil 1 . Yarım dalga doğrultucularının yapısı ve çalışma ilkesi

               YARIM DALGA ÇIKIŞININ ORTALAMA DEĞERİ

            Bir yarım dalga doğrultucunun çıkışındaki ortalama (doğru akım d.c) değer, bir tam periyodda eğri altında kalan alanın hesaplanması ile bulunur. Buna göre çıkışın maksimum değeri V_m ise, ortalama değer,

                                                                                                        (1 )

ile tanımlanmıştır.

Şekil 2 . Yarım dalga sinyalinin ortalama değeri

            Daha önce de açıklandığı gibi diyod düz beslendiğinde de akım taşıyıcıları kavşakta oluşan arınma bölgesini aşmak zorundadırlar. Başka bir ifade ile diyod düz besleme durumuna geçmeden hemen önce akım taşıyıcıları arınma bölgesindeki potansiyel engelini aşmak zorundadırlar. Bu nedenle Çıkış gerilimi hiç bir zaman giriş gerilimine eşit olamaz. Çıkış gerilimi potansiyel barajı kadar bir değerde giriş geriliminden küçük olmak durumundadır. Buna göre,

Si diyod için  V_m(çıkış) = V_m(giriş)  -  0,7  volt

Ge diyod için  V_m(çıkış) = V_m(giriş)  -  0,3  volt

değerlerinde olacaktır.

                                                                    YARIM DALGA DOĞRULTUCULARI

Şekil 3 Transformatör kuplajlı giriş kullanılan yarım dalga doğrultucusu

            Bir transformatör doğrultucu devrelerinde  giriş geriliminin uygulanması için genellikle kullanılır, Şekil 13.. Bu iki önemli avantaj sağlar. Birincisi, transformatör giriş geriliminin yükseltilmesini veya düşürülmesini kolaylıkla sağlar. İkincisi, alternatif gerilim kaynağı elekktriksel olarak doğrultucu devresinden yalıtılmış olduğundan elktrik şok tehlikesini en aza indirir.

            Bir transformatörün segonder gerilimi sarım sayılarının oranı ile orantılı olduğundan, segonder çıkış gerilimi iyi bir yaklaşıklıkla,

                                                                                                                (2)

ifadesi ile hesaplanabilir. Eğer N₂ > N₁ ise segonder gerilimi primer geriliminden daha büyük ; N₂ < N₁ ise segonder gerilimi primer geriliminden daha küçük ; N₂ = N₁ ise segonder gerilimi primer gerilimine eşittir.