üniversite
Elektronik
AKIM ŞİDDETİ | AKIM ŞİDDETİ |
|
|
|
| Yazar fizik | |
| Cumartesi, 31 Ekim 2009 | |
|
elektrik akımı madde içindeki elektronların hareketi sonucu oluşmaktadır. Her bir elektron belirli miktarda elektrik yükü taşıdığına göre sonuç olarak elektrik akımı Q miktar elektrik yükünün hareketi şeklinde yorumlanabilir. Bu irdelemeden yola çıkarak elektrik akım şiddeti için bir tanım oluşturulabilir. I şiddetinde akım oluşturabilmek için DQ coulomb’luk yükün hareket etmesi, bu işin olabilmesi için de Dt gibi bir zamana gereksinim vardır. Görüleceği gibi yük miktarı ve süre, aynı akım şiddeti için farklı olabilecektir. Başka sözlerle aynı akım şiddetini devam ettirebilmek için ya daha çok yük hareket ettirilmeli veya daha uzun süre yük hareketi sağlanmalıdır.
Ancak, I şiddetinde akımı birim zamanda oluşturabilecek yük miktarı daha anlamlı olabilir. Başka sözlerle tanımı, akım şiddetini belirlemede daha anlamlı olabilir. Buna göre, birim zamanda akan yük miktarına akım şiddeti denir, tanımını yapabiliriz. O halde bir maddeden 1 s de 1 coulomb’luk yük akıyorsa bu maddeden geçen akım şiddeti 1 coulomb/s = 1 amper olacaktır.
ÖRNEK : 100 wattlık bir lambadan geçen akım yaklaşık olarak 0,833 A kadardır. Bu lambanın 1 saat çalışması sırasında flamandan geçen elektrik yük miktarı ne kadardır? ÇÖZÜM : DQ = I. Dt = 0,833.1.60.60 coulomb DQ = 2998,8 cou. @ 3000 cou.
Akım şiddetinin bir başka tanımı, akımın etkilerinden yola çıkılarak da yapılabilir. Bir iletkenden akım geçtiğinde iki olay meydana gelir.
1 - İletken ısınmaya başlar
2- İki parelel iletkenden akım geçiyorsa iletkenler birbiri üzerine kuvvet etki ettirirler. İletkenlerden geçen akım aynı yönlü ise iletkenler birbirini çeker; akımlar zıt yönlü ise iletkenler birbirini iter.
Bu iki olaydan birincisine bağlı olarak aydınlatma lambaları ve ısıtma sistemleri; ikincisine bağlı olarak da motorlar geliştirilmiştir.
Parelel iki iletken halinde iletkenler arasındaki itme veya çekme kuvveti telden geçen akım şiddetine, iletkenlerin uzunluğuna ve iletkenlerin aralarındaki uzaklığa bağlıdır.
Burada F (newton) olarak kuvvet, I amper olarak telden geçen akım şiddeti, L (metre) olarak iletkenin uzunluğu, S de (metre olarak iletkenler arasındaki uzaklıktır. 2.10 -7 kat sayısı (SI) birim sistemi kullanabilmek için gerekli sabit sayıdır. Buna göre (1.2) ifadesi akım şiddetine göre düzenlenirse,
(1.3)
elde edilir.
O
halde 1 amper ; iki parelel tel arasındaki
uzaklık 1 m olduğunda teller arasında 1
Ancak burada unutulmaması gereken nokta, bu bağıntının tellerinin sonsuz uzunlukta olması halinde tam doğru olduğu; L’ nin S’ ye göre çok büyük olması durumunda ise yaklaşık doğru olduğudur.
ÖRNEK : Aralarında 10 cm uzaklık olan 40 ar m uzunluğundaki iki parelel iletkenden aynı yönde geçen akım şiddeti 4,5 N luk çekme kuvveti oluşturduğuna göre tellerden geçen akım şiddeti kaç A dır?
ÇÖZÜM :
|
| < Önceki | Sonraki > |
|---|
| ana |
| sözlük |
| özel dosyalar |
| lise1 |
| lise2 |
| lise3 |
| Video fizik |
| Blog |
| üniversite |